ท่องเที่ยวภาคเหนือ เยี่ยมชม วัดจันทร์ตะวันออก และวัดจันทร์ตะวันตก จ. พิษณุโลก

วัดจันทร์ตะวันตก เป็นวัดแห่งหนึ่งริมแม่น้ำน่านตั้งอยู่บริเวณสะพานสุพรรณกัลยา อยู่ตรงข้ามกับวัดจันทร์ตะวันออกโดยมีแม่น้ำน่านกั้นกลาง หมู่บ้านวัดจันทร์ตะวันตกจะก่อตั้งเกิดขึ้นเมื่อใดไม่ปรากฏหลักฐานที่แน่ชัด แต่พอจะทราบได้จากบันทึกและคำบอกกล่าวเล่าต่อๆ กันมาพอจะสรุปเป็นสังเขปได้ดังนี้

วัดนี้เข้าใจว่าสร้างขึ้นตั้งแต่สมัยอยุธยาหรือก่อนหน้านั้นแล้วก็ได้ เพราะปรากฏในพระราชพงศาวดารฉบับพระราชหัตถเลขาหลายตอนซึ่งตรงสมัยกรุงธนบุรี ตอนอแซหวุ่นกี้แม่ทัพพม่ายกทัพมาล้อมเมืองพิษณุโลก เมื่อราว 200 ปีล่วงมาแล้ว จะขอยกกล่าวเป็นบ้างตอนดังนี้

มหาวิหารสมเด็จองค์ปฐม

“…ครั้น ณ วันอังคาร แรม 2 ค่ำ เดือน 3 กลางคืนเพลาสี่ทุ่ม จึงเสด็จทัพหลวงขึ้นไป ณ ค่ายมั่นใกล้วัดจันทร์ดำรัสให้กองพระยายมราช และพระยานครราชสีมา พระยาพิชัยสงคราม ยกไปช่วยพระยานครสวรรค์ ซึ่งตั้งค่ายประชิดโอบค่ายพม่า ณ วัดจันทร์นั้น…”

และอีกตอนหนึ่งกล่าวไว้ว่า “…แล้วให้กองพระยาธรรมายกหนุนขึ้นไปช่วยพระยามหามนเฑียร และพระยานครสวรรค์ ซึ่งไปตั้งค่ายประชิดโอบหลังค่ายพม่า ณ วัดจันทร์ฟากตะวันตก…”

หลวงพ่อทองไหลมา

จะเห็นได้ว่าในตอนแรกนั้นกล่าวถึงวันจันทร์ตะวันออกนั้นเอง ส่วนที่กล่าวถึงในตอนหลัง คือวัดจันทร์ตะวันตก แสดงว่าวัดทั้งสองมีมาแล้วเมื่อ 200 ปีเศษล่วงมาแล้ว

ประมาณปีพ.ศ. 2400 เดิมทีที่ตั้งของหมู่บ้านแห่งนี้เป็นป่าดงในอดีต มีวัดรังเงิน ซึ่งเป็นวัดเก่าแก่มาก ผู้รู้เล่าขานกันมาว่าวัดรังเงินสร้างขึ้นมาพร้อมๆ กับการสร้างเมืองพิษณุโลก ประชากรที่อาศัยอยู่รอบๆ วัดเป็นลาวอพยพมาจากเวียงจันทน์ ต่อมาเกิดเหตุเพลิงไหม้เผาผลาญบ้านเรือนของผู้อุปถัมภ์วัดที่อยู่รอบๆ วัดเสียหายหมด ชาวบ้านไม่สามารถดับไฟได้เพราะในหมู่บ้านมีแต่บ่อน้ำที่ขุดใช้เองทำให้มีน้ำไม่เพียงพอที่สู้ภัยจากไฟได้

เหตุการณ์ที่เกิดเพลิงไหม้ครั้งนั้นได้รับความเดือดร้อนเป็นอันมาก เนื่องจากหมู่บ้านอยู่ห่างไกลจากแม่น้ำน่าน จึงร่วมกันคิดขึ้นมาว่าควรจะหาสถานที่ตั้งวัดติดกับแม่น้ำ นายเทศ นางทองคำ มีจิตศรัทธาได้มอบที่ดินของตนให้กับวัดจำนวน 16 ไร่ 3 งาน เมื่อดำเนินการก่อสร้างวัดแล้วเสร็จ นิมนต์หลวงพ่อเสือที่อยู่วัดรังเงินมาอยู่ที่วัดสร้างใหม่ ณ ที่อยู่ปัจจุบันนี้และได้ตั้งชื่อว่าวัดจันทร์เมื่อ พ.ศ. 2400 เหตุผลที่ตั้งชื่อว่าวัดจันทร์นั้นเพราะว่าในวัดมีตันจันทร์ใหญ่อยู่ 1 ต้น และมีต้นจันทร์เล็กๆ อีกหลายต้นขึ้นอยู่ในวัด

กำแพงรั้วด้านนอก ปั้นเป็นเทวดา พนมมือพร้อมดอกบัว ด้านใน เป็นลาย

ในปี พ.ศ. 2481 ตั้งโรงเรียนประชาบาลขึ้นใช้ศาลาของวัดเป็นโรงเรียน และได้รับอนุญาตจากกระทรวงศึกษาธิการ ต่อมาได้ย้ายโรงเรียนจากวัดฯ มาตั้งอยู่ที่วัดรังเงิน ซึ่งร้างว่างเปล่าอยู่นานแล้วและใช้ชื่อโรงเรียนว่า “โรงเรียนวัดจันทร์ตะวันตกมิตรภาพที่ 73” อยู่จนถึงปัจจุบันนี้ ส่วนวัดจันทร์ตะวันตก ได้ก่อสร้างพระอุโบสถขึ้น 1 หลัง ได้รับพระราชทานวิสูงคามสีมาเมื่อ 19 มีนาคม 2490 สำนักสงฆ์แห่งนี้จึงได้รับนามว่า วัดจันทร์ตะวันตก โดยสมบูรณ์ตั้งแต่นั้นมา

ประวัติมหาวิหารสมเด็จองค์ปฐม ในปี พ.ศ. 2546 พระอาจารย์อุบาลีได้พบสมเด็จองค์ปฐมในนิมิต และได้ขออนุญาตสร้างพระพุทธรูปสมเด็จองค์ปฐมเพื่อให้พุทธบริษัทได้สักการะบูชา ซึ่งสมเด็จองค์ปฐมทรงมีพุทธานุญาตให้สร้างได้ จึงดำเนินการสร้างพระพุทธรูปสมเด็จองค์ปฐมปางมารวิชัย ทรงเครื่องมหาจักรพรรดิ มีซุ้มเรือนแก้ว ขนาดหน้าตัก 4 ศอก 9 นิ้ว ขึ้นมา โดยตั้งใจจะสร้างให้ดีที่สุด และจะสร้างมหาวิหารเพื่อประดิษฐานที่สมพระเกียรติด้วย

แนวทางการออกแบบมหาวิหารสมเด็จองค์ปฐม แบบมหาวิหารสมเด็จองค์ปฐมนั้น จำลองมาจากมหาวิหารสมเด็จองค์ปฐมที่พระอาจารย์อุบาลีเห็นในนิมิต และได้ถ่ายทอดให้สถาปนิกเขียนเป็นแบบ โดยพระอจารย์อุบาลี ดำริว่า จะทำให้ใกล้เคียงกับที่ท่านเห็นในนิมิตมากที่สุดเท่าที่จะทำได้ในโลกมนุษย์

ที่มา ข้อมูลชุมชนวัดจันทร์ตะวันตก

วัดจันทร์ตะวันออก แวะกราบศาลสมเด็จพระสุพรรณกัลยา ณ วัดจันทร์ตะวันออก จ.พิษณุโลก

วัดจันทร์ตะวันออก พื้นที่ตั้งวัดเป็นที่ราบตั้งอยู่ริมแม่น้ำน่านทางฝั่งตะวันออก สำหรับปูชนียวัตถุมี พระประธานในอุโบสถ ขนาดพระเพลากว้าง 2 ศอกคืบ เนื้อทองเหลือง พระประจำวัน 7 องค์ ที่ศาลาการเปรียญมี พระประธานขนาดพระเพลากว้าง 1 ศอกคืบ และรูปหล่ออดีตเจ้าอาวาส

วัดจันทร์ตะวันออก สร้างขึ้นเป็นวัดนับตั้งแต่ประมาณ พ.ศ. 2276 เนื่องจากเป็นวัดที่ตั้งอยู่ ริมแม่น้ำน่านจึงได้ถูกน้ำเซาะตลิ่งพัง ทางวัดได้ย้ายสถานที่สร้างเสนาสนะมาแล้วถึง 3 ครั้ง ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาวันที่ 14 พฤศจิกายน พ.ศ. 2510 ถึงแม้จะเป็นวัดที่สร้างขึ้นใหม่ แต่ก็เป็นจุดที่เชื่อว่าพระยาจักรี (สมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลก มหาราช รัชกาลที่ 1) เคยยกทัพและมาหยุดพักที่วัดจันทน์ตะวันออก

ศาลสมเด็จพระสุพรรณกัลยา วีรบุรุษผู้เสียสละเพื่อแผ่นดิน

มาไหว้พระที่วัดนี้จะได้พบกับพระอาจารย์กำพล พระนักเทศน์ที่นำคำสอนมาเทศน์สอนได้อย่างสนุก

พระสุพรรณกัลยา หรือ พระสุวรรณกัลยา หรือ พระสุวรรณเทวี ชาวพิษณุโลกถวายพระเกียรติยศว่าเป็นผู้เสียสละเพื่อประเทศชาติ แม้ในพงศาวดารไทยจะไม่ได้กล่าวถึง มีเพียงปรากฎอยู่ในเอกสารพม่า พระสุพรรณกัลยาทรงเป็นพระราชธิดาของสมเด็จพระมหาธรรมราชาธิราช กับ พระวิสุทธิกษัตรี เป็นพระพี่นางของสมเด็จพระนเรศวรมหาราช และสมเด็จพระเอกาทศรถ ประสูติเมื่อวันเสาร์ ปีมะเส็ง พุทธศักราช 2065 ณ พระราชวังจันทน์ เมืองพิษณุโลก (บริเวณที่ตั้ง โรงเรียนพิษณุโลกพิทยาคม ในปัจจุบัน) และเจริญพระชนม์ เมืองพิษณุโลก

วัดจันทร์ตะวันออกได้มีการเปิดสอนสามเณร ม.1-6 สายฟิสิกส์-เคมี ให้ศึกษาทั้งทางโลกและทางธรรม

พระพุทธเจดีย์สองแคว ได้ก่อสร้างเป็นเจดีย์คู่ในวัดจันทน์ตะวันออก และวัดจันทน์ตะวันตก ที่อยู่ตรงข้ามกันมีแม่น้ำน่านขั้นกลาง ชาวจังหวัดพิษณุโลกร่วมกันก่อสร้างขึ้น เพื่อบรรจุพระบรมสารีริกธาตุ ถวายแด่สมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุยเดชฯย เนื่องในวโรกาสเฉลิมพระชนมพรรษาครบ 80 พรรษา โดยทำการวางศิลาฤกษ์เมื่อ 5 ธันวาคม 2548

วัดจันทร์ตะวันออก เลขที่ 81 ถนนสังฆบูชา หมู่ที่ 3 ตำบลในเมือง อำเภอเมืองพิษณุโลก จังหวัดพิษณุโลก โทร. 062 258 3911

รายละเอียดสอบถาม การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย ททท. สำนักงานพิษณุโลก (พิษณุโลก, เพชรบูรณ์) 209/7-8 ศูนย์การค้าสุรสีห์ ถ.บรมไตรโลกนาถ อ.เมือง จ.พิษณุโลก 65000 โทร. 0 5525 2742-3, 0 5525 9907 อีเมล์ : tatphlok@tat.or.th http://www.tourismthailand.org/phitsanulok

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*