ททท​. สำนักงานสุรินทร์ ​ชวนไปร่วมกิจกรรม งานเทศกาลทุเรียนภูเขาไฟศรีสะเกษ 2019 (2)

การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย ททท.​สำนักงานสุรินทร์ (สุรินทร์-ศรีสะเกษ) โดย นางสาวธมลวรรณ เจริญวงศ์พิสิฐ ผู้อำนวยการ ททท.สนง.สุรินทร์ และรองผู้อำนวยการ นายอิสระ สาตรา เชิญผู้สื่อข่าวร่วมกิจกรรม งานเทศกาลทุเรียนภูเขาไฟศรีสะเกษ พร้อมทั้งเยี่ยมชมแหล่งท่องเที่ยวในจังหวัดสุรินทร์ และ ศรีสะเกษ ผู้สื่อข่าวเยี่ยมชม ศูนย์เรียนรู้หัตถกรรมเครื่องเงิน อ.เขวาสินรินทร์ 

ลุงป่วน กับเข็มขัดเงิน มูลค่า 150,000 บาท

กลุ่มวิสาหกิจชุมชน ลุงป่วนเครื่องเงินโบราณ ผลิตและจำหน่าย ปะเกือม สร้อยคอเงิน ต่างหูเงิน เข็มขัดเงิน กำไลเงิน โดย คุณพ่อป่วน เจียวทอง ขอนำบทความที่คมชัดลึกออนไลน์ ได้ลงประวัติของลุงป่วนไว้อย่างละเอียดครบถ้วนมาให้ทุกท่านได้รู้จักครูภูมิปัญญาไทยท่านนี้กัน

“… กว่า 50 ปีที่ นายป่วน เจียวทอง ช่างทำเงินแห่งบ้านโชค อ.เขวาสินรินทร์ จ.สุรินทร์ หลงเสน่ห์ลวดลายอันงดงามของเครื่องเงินลายโบราณ ยึดเป็นอาชีพและทุ่มเทในการสืบสานศิลป์แขนงนี้ของประเทศให้คงอยู่ไม่สูญหายไปกับกาลเวลาและการหลงลืมของคนรุ่นใหม่ ทำให้ได้รับคัดเลือกจากสำนักงานเลขาธิการสภาการศึกษา (สกศ.) เป็นครูภูมิปัญญาไทย ด้านอุตสาหกรรมและหัตถกรรม (การทำเครื่องเงินลายโบราณ) ประจำปี 2552

ชีวิตช่าง ลุงป่วน เริ่มต้นตั้งแต่อายุ 13 ปี หลัง จบ.ป 4 จากการเรียนทำทองจากพี่เขย ใช้เวลาถึง 3 ปีกว่าได้รับการยกครูและสามารถทำขายได้ด้วยตนเอง ลายดอกรังหอก ขนาด 2 สลึง เป็นลายแรกที่ทำขาย ในราคา 250 บาท และแสวงหาเรียนรู้การทำลวดลายต่างๆ จากช่างทำทองคนอื่นๆ เพิ่มเติม

กระทั่งปี 2522 ราคาทองพุ่งสูงถึงบาทละ 7,000-8,000 บาท เครื่องทองขายไม่ออก จึงเปลี่ยนมาทำเครื่องเงิน ปัจจุบันเครื่องประดับเงินลายโบราณที่ลุงป่วนทำมีทั้งสร้อยคอ สร้อยข้อมือ เข็มขัดและต่างหู มีทั้งสิ้น 15 ลาย ได้แก่ ลายดอกรังหอกโปร่ง ลายดอกรังหอกปิด ลายดอกปรึ๊ดชั้นเดียว ดอกระเวียง ไข่แมงดา ดอกมะลิ ดอกทานตะวัน ดอกขร ดอกลำดวน รังผึ้ง รังแตน ดอกตั้งโอ๋ชั้นเดียว ดอกตั้งโอ๋ 3 ชั้น

ส่วนอีก 2 ลาย คือ ดอกรังหอก 3 ชั้น และดอกปรึ๊ด 3 ชั้น เป็นลายที่ลุงป่วนคิดค้นทำขึ้นเอง ปัจจุบันมีลูกค้ามารับซื้อตรงถึงบ้าน มีนักท่องเที่ยวและคนที่สนใจมาหาซื้อได้ที่ศูนย์โอท็อปประจำ อ.เขวาสินรินทร์ ต่างหูและสร้อยคอเป็นสินค้าที่ขายดีที่สุด จำหน่ายคู่ละ 3,000 บาท เพราะเครื่องเงินที่ลุงป่วนทำมีน้ำหนักถึง 98% ทุกชิ้น

ลุงป่วนเล่าว่า เคยพยายามให้เด็กรุ่นใหม่และชาวบ้านในชุมชนเข้ามาเรียนรู้ แรกๆ ไม่เป็นผล ทำแม้กระทั่งเดินตามผู้ว่าราชการจังหวัด ขอร้องให้ส่งเสริมการทำเครื่องเงินลายโบราณที่เป็นเอกลักษณ์ของเมืองเขวาสินรินทร์อย่างจริงจัง ลุงป่วนไม่หวงวิชา ถ่ายทอดความรู้ที่มีทั้งหมดให้แก่ลูกศิษย์ ลายที่คิดขึ้นเองไม่ได้จดลิขสิทธิ์อยากให้คนรุ่นใหม่ที่สนใจสามารถนำไปทำได้ ทำลายอื่นๆ ก็ไม่หวง อยากให้คนมาสืบสานการทำเครื่องเงินลายโบราณมากๆ

ลุงป่วนคิดมากจนนอนไม่หลับ กลัวว่าการทำเครื่องเงินรูปแบบนี้จะสูญหายไป เพราะไม่มีใครสนใจที่จะเรียน เพราะการทำงานโบราณแบบนี้ต้องใช้ความละเอียด ตั้งสมาธิสูง บางคนทำไม่ได้ทำแล้วหงุดหงิด จึงไม่ค่อยมีคนสนใจสืบทอด แล้วก็เหมือนฟ้ามาโปรด สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินไปทรงเยี่ยมประชาชนที่ อ.เขวาสินรินทร์ ลุงป่วนมีโอกาสได้สาธิตการทำเครื่องเงินลายโบราณต่อหน้าพระพักตร์

สมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ ตรัสถามว่า “ทำมากี่ปีและทำกับใคร” ลุงป่วนทูลว่า “ทั้งหมู่บ้านไม่มีใครทำเลย” จากนั้น คณะครูจากกาญจนาภิเษกวิทยาลัยช่างทองหลวงเข้ามาศึกษาเรียนรู้ พร้อมกับผู้ว่าราชการจังหวัดสุรินทร์ สนับสนุนงบประมาณในการจ่ายค่าเบี้ยเลี้ยงให้แก่คนที่เข้ามาเรียนรู้จากลุงป่วน จึงเริ่มมีคนสนใจเข้ามารับการถ่ายทอดเป็นรุ่นๆ รุ่นละราว 20-30 คน

ขั้นตอนการทำเงินลายโบราณมีทั้งหมด 8 ขั้นตอน เริ่มจากการช่างน้ำหนักเงินให้เหมาะสมกับการทำเครื่องประดับแต่ละชนิด 2. นำเงินไปหลอม 3. รีดแผ่นเงินให้เล็กจนได้ขนาด 4. การดัดและประกอบชิ้นงานเป็นลายต่างๆ 5. เผาเพื่อให้สนิมหลุดออก 6. แช่น้ำกรดให้เกิดความเงา 7. การล้างและขัดด้วยแปรงให้เงินใสสวย และ 8. การเป่าให้แห้ง

“ช่วงแรกต้องใช้วิธีบังคับให้คนมาเรียน โดยรัฐจ่ายค่าเบี้ยเลี้ยงให้ 120 บาทต่อวัน ทำให้คนมาเรียนเพื่อเอาแต่เงิน ไม่ได้สนใจที่จะหาความรู้อย่างจริงจัง ลูกศิษย์บางคนขอเรียนแค่ลายเดียว พอทำเป็นเขาก็ไปทำขายเป็นธุรกิจของตัวเอง แต่ลุงก็พอใจ เพราะอย่างน้อยเขาก็ได้เข้ามาสัมผัสกับการทำเครื่องเงินลายโบราณแล้ว ต่อไปเขาอาจจะเกิดความรักและสืบทอดให้คงอยู่ไปเรื่อยๆ ความรู้ที่มีจะถ่ายทอดให้แก่ลูกหลานไทยเท่านั้น จะไม่สอนให้แก่คนต่างประเทศเพราะไม่อยากให้งานศิลปะโบราณของไทยต้องไปอยู่ในมือต่างชาติ” ลุงป่วนกล่าวด้วยรอยยิ้ม..

….ถึงวันนี้ลุงป่วนมีลูกชายที่ลาออกจากราชการทหาร และลูกสาวลาออกจากงานที่ทำในกรุงเทพฯ มาช่วยสืบสานการทำเครื่องเงินลายโบราณ พร้อมเปิดร้านจำหน่าย และมีลูกศิษย์ที่หมายมั่นปั้นมือจะให้ช่วยสืบทอดงานศิลป์แขนงนี้ให้คงอยู่ต่อไป 1 คน

กลุ่มวิสาหกิจชุมชน ลุงป่วนเครื่องเงินโบราณ ผลิตและจำหน่าย ปะเกือม สร้อยคอเงิน ต่างหูเงิน เข็มขัดเงิน กำไลเงิน โดย คุณพ่อป่วน เจียวทอง 68 บ้านโชค หมู่ 3 ต.เขวาสินรินทร์ อ.เขวาสินรินทร์ จ.สุรินทร์ โทร. 089 043 6794 e-Mail Pacharat_chawna@hotmail.com

สอบถามข้อมูลได้ที่ การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย ททท. สำนักงานสุรินทร์ (สุรินทร์-ศรีสะเกษ) 355/3-6 ถนนเทศบาล 1 ตำบลในเมือง อ.เมือง จ.สุรินทร์ 32000 โทร. 0 4451 4447-8 e-Mail tatsurin@tat.or.th www.tourismthailand/org/surin Facebook TATSurinOiffice หรือโทร. 1672

Be the first to comment

Leave a Reply

Your email address will not be published.


*